Onaltılık sayılar arasında aritmetik işlemler yapın veya onaltılık sistemden ondalık sisteme ve tersi yönde dönüşüm yapmak için araçlarımızı kullanın. Doğru ve kopyalanması kolay sonuçlar.
Onaltılık sistem, ondalık sistemde kullanılan 10 rakam yerine 16 sembol kullanır. Bu semboller 0’dan 9’a kadar olan rakamlar ile A, B, C, D, E ve F harfleridir. Onaltılık sayılar genellikle programlamada ikili sayı sistemindeki değerleri temsil etmek için kullanılır.
Onaltılık sayılara bazı örnekler:
1F (ondalık formatta 31)
A0 (ondalık formatta 160)
FF (ondalık formatta 255)
Onaltılık sayılar nasıl toplanır?
Onaltılık sayıları toplamak, ondalık sayıları toplamaya benzer, ancak farklı sayı tabanı nedeniyle bazı önemli farklar vardır. İşte iki onaltılık sayıyı toplama örneği:
Örnek: 5A (ondalık sistemde 90) ve 3F (ondalık sistemde 63) sayılarını adım adım toplama
Önce birim rakamları (veya en az anlamlı rakamları) toplarız: A + F = 19 (onaltılık sistemde)
Sonuç 15’ten büyük olduğu için bir sonraki sütuna 1 taşırız
Diğer sütunları toplamaya devam ederiz: 5 + 3 + 1 (taşınan) = 9
Nihai sonuç 99 (ondalık formatta 153)
Onaltılık sayılar nasıl çıkarılır?
Onaltılık sayıları çıkarmak, ondalık sayıları çıkarmaya benzer, ancak farklı sayı tabanı nedeniyle bazı önemli farklar vardır. İşte iki onaltılık sayıyı çıkarma örneği:
Önce birim basamaklarını (veya en az anlamlı basamakları) çıkarırız: B − F. B (ondalık sistemde 11), F’den (ondalık sistemde 15) küçük olduğu için onaltılık sayının bir üst basamağından bir "ödünç" almalıyız. Bu durumda 1B (ondalık sistemde 27) − F (ondalık sistemde 15) = C (ondalık sistemde 12) olur.
Diğer sütunları çıkarmaya devam ederiz: (7 − 1) − 5 = 1; çünkü önceki adımda 7’den bir ödünç aldık.
Nihai sonuç 1C (ondalık sistemde 28)
Onaltılık sayı nasıl ondalık sayıya çevrilir?
Bir onaltılık sayıyı ondalık sayıya çevirmek için aşağıdaki formül kullanılır:
Burada rakam_1, onaltılık sayının en soldaki rakamıdır, rakam_2 bir sonrakidir ve bu böyle devam eder; n ise çevrilecek onaltılık sayının toplam rakam sayısıdır.
Örnek: Onaltılık sayı 5A’yı ondalık sayıya çevirme
n’nin değerini belirleyin. Bu durumda n = 2
Her onaltılık rakamı ondalık biçimine dönüştürün. Bu durumda 5 = 5 ve A = 10
Rakamları ondalık biçimleriyle formülde yerine koyun. Böylece:
Bu, 10 tabanlı bir sayı sistemidir ve dünya çapında standarttır. Bir ondalık sayıyı oluşturan her rakam, 0 ile 9 arasında bir değere sahip olmalıdır. Eğer rakam değeri 9’u aşarsa, doğru temsil için yeni bir rakam eklenmelidir.
Onaltılık sistem
Bu, 16 tabanlı bir sayı sistemidir ve genellikle dijital grafik dünyasında bir monitörde renkleri temsil etmek için kullanılır. Bir sayıyı oluşturan rakamlar 0–9 ve A–F arasındaki değerleri alabilir. Eğer rakam değeri F’yi aşarsa, doğru temsil için yeni bir rakam eklenmelidir.
Ondalık, onaltılık ve ikili sayılar arasındaki eşdeğerlik tablosu